Co to jest ster strumieniowy i jak działa?

Ster strumieniowy

Co to jest ster strumieniowy i jak działa?

Kategoria : Aktualności

Ster strumieniowy, czyli bow thruster został wynaleziony w połowie XIX wieku przez Roberta Foulertona, a jego dynamiczny rozwój nastąpił w latach 50. Ster strumieniowy to rozwiązanie, które współcześnie jest stosowane na większości jednostek pływających, których długość przekracza 9 metrów. Popularność tego rodzaju pędnika okrętowego ma swoje uzasadnienie, bowiem znacząco poprawia on właściwości manewrowe jachtu i ułatwia skręcanie łodzią. Wyraźnie zwiększa sterowność statku, zwłaszcza przy małych jego prędkościach.  Stery strumieniowe stanowią uzupełnienie steru biernego i umieszczane są w podwodnej części kadłuba.

 

Podstawowe informacje o sterach strumieniowych

Stery strumieniowe instalowane są tunelu poprzecznym do płaszczyzny symetrii jachtu, zazwyczaj w części dziobowej. W tunelu znajduje się pędnik śrubowy, który podaje strumień wody na wybraną burtę. Takie rozwiązanie umożliwia wytworzenie odpowiednich sił naporu wody, których wykorzystanie poprawia możliwości manewrowania statkiem. Z powodzeniem można dzięki temu między innymi manewrować nieruchomą jednostką. Rzadziej montuje się samą śrubę bez tunelu. Ważnym kryterium podziału sterów strumieniowych jest rodzaj pędnika, zastosowanego w rozwiązaniu konstrukcyjnym. Stery strumieniowe mogą być wyposażone w śrubę stałą, śrubę nastawną lub pędnik cykloidalny, w którym zastosowano dwie śruby, obracające się w przeciwnych kierunkach. Posiadają napęd elektryczny, hydrauliczny lub spalinowy. Najbardziej popularnym rozwiązaniem jest śruba stała z napędem elektrycznym. Stery strumieniowe różnią od siebie ponad to rodzajem przekładni, uzębienia, łożysk czy sposobem uszczelnienia.

 

Jak poprawnie użytkować ster strumieniowy?

Strumień wody, wytwarzany przez ster strumieniowy, kierowany jest prostopadle do osi jachtu. Mówiąc prosto, ster strumieniowy odpycha dziób lub rufę w określonym kierunku. Z tego względu powinien zostać umiejscowiony tak blisko dziobu lub rufy, jak to tylko możliwe. Umożliwia to manewrowanie w ciasnych zatokach lub w trakcie silnego wiatru bocznego i ułatwia cumowanie oraz przybijanie do nabrzeża. Strumieniowy ster rufowy spotkany jest dużo rzadziej niż dziobowy. Na większych jednostkach można spotkać kombinację steru rufowego i dziobowego. Przede wszystkim należy pamiętać, że ster strumieniowy służy do manewrów jednorazowych, nie dłuższych niż kilkanaście sekund. Przyjmuje się, że steru strumieniowego nie użytkuje się za jednym razem dłużej niż 10 sekund. W innym wypadku można doprowadzić do przeciążenia akumulatora. Z tego powodu pamiętajmy, aby użytkować ster przy włączonym silniku głównym! Ster strumieniowy obsługuje się impulsowo. Warto zwrócić uwagę na stery z wyłącznikami automatycznymi, które umożliwiają samoczynne wyłączenie steru po określonym czasie spoczynku. Stery strumieniowe obsługiwane są za pomocą wygodnego joysticka, umiejscowionego w pobliżu koła sterownego.